No te iPhone e te iPad

Haapii i te tauiaraa o te reva, na roto i te hoê uiuiraa i te taime hoê.

Mau taime ha'uti poto, hō'ē Tata'ura'a o te Mahana e 3600 uira'a i ni'a e 13 tumu parau, e te hō'ē ha'amāramaramara'a e te mau ta'amura'a i te mau pū 'ite i muri a'e i te mau pāhonora'a ato'a. A fa'aea i te tāmata noa i te 'ite i te mea faufa'a mau.

E fa'auru'ara'a ā-'āva'e 'aore rā ā-matahiti te 'ōti'a ato'a.

3,600
uira'a ta'a 'ē
13
tumu parau, mai te mā'a e tae atu i te 'ihi o te reva
3
pupu: Ta'ata pa'ari, 'Utuāfare e Tamari'i
7
uira'a i roto i te Tata'ura'a o te Mahana tāta'itahi
A tāmata i te hō'ē uira'a Pupu Ta'ata pa'ari · Mā'a

'O vai i rotopū i teie mau mea tē rahi roa a'e tōna tapa'o 'āvae kārapona no te kilogarāmu tāta'itahi?

A pā i te hō'ē pāhonora'a no te hi'o i te ha'amāramaramara'a.

Te 'i'o pua'atoro nō roto mai i te hō'ē nana pua'atoro i fa'a'amuhia no te 'i'o ana'e, e fātata i te 99 kg CO₂e i te kilogarāmu i te fāito au, fa'aauhia i te fātata 12 no te pua'a, 10 no te moa e 3 no te tōfu.

Pū 'ite: Poore & Nemecek (2018), nā roto i Our World in Data

No te aha Carbon Footprint Quiz

E mea ohie ia hape i te mana'o i te mea faufa'a roa a'e no te reva.

E mea 'ino a'e ānei te hō'ē tere manureva roa i te hō'ē matahiti fa'ahoro pereo'o? E mea faufa'a a'e ānei te fa'a'ohipa-fa'ahou-ra'a i te mau tao'a i tē vai ra i ni'a i tō 'oe merēti? E fa'ariro te uiuira'a i te mau uira'a mai teie te huru ei mau taime poto, e ha'amāramarama i te mau pāhonora'a ato'a e e ta'amu i te mau pū 'ite no tōna tumu parau, ia nehenehe ia 'oe iho e hi'opo'a i te mau nūmera.

Ta'amuhia i te mau pū 'ite
I muri a'e i te mau pāhonora'a ato'a, e ta'amu te uiuira'a i te mau pū 'ite nō te mau tā'atira'a rarahi no taua tumu parau ra, mai te IPCC, NASA, te IEA, te FAO e Our World in Data.
Fa‘atupuhia ei peu i te mau mahana atoa
E hitu uiuiraa maramarama i te mahana. E faanahoraa ta oe e hinaaro e tapea. Hamanihia i nia i te huru ohipa hoê mai te mau faanahoraa haapiiraa reo.
E farii maitai, aita e faahapa
A mā'iti i te pupu Ta'ata pa'ari, 'Utuāfare 'aore rā Tamari'i e a ha'uti ma tō 'oe iho vitiviti. E ti'a'au te mau ha'amāramaramara'a i te mau parau mau, 'aita e fa'ahapa-noa-ra'a ia 'oe.
Te mau huru maitai

Hō'ē 'ahuru mau mea na'ina'i e mau ai te 'ite no ni'a i te reva.

E fa'ariro te huru 1.1 i te mau tā'ati ato'a ei ha'uti: mau tāpura pāhonora'a rarahi, te hō'ē tai'o-fa'ahou 3-2-1, mau 'āpe'e combo, mau numera e te hō'ē mea fa'aoaoa i muri a'e i te mau pāhonora'a ato'a.

Te faanahoraa i te mahana

Hitu uira'a, ho'ē ā no te ta'ata ato'a i te mau mahana ato'a. A ha'uti i te mau mahana e pe'e ra te tahi i te tahi no te patu i tā 'oe reni mahana tāmau.

E toru mau uiuiraa

Ta'ata pa'ari, 'Utuāfare e Tamari'i: 1200 uira'a i roto i te tāta'itahi, i pāpa'ihia no te mau matahiti e te mau fa'ito tai'ora'a ta'a'ē.

Te ite maitai i te tumu parau

Tō 'oe tanora'a i roto i te tumu parau tāta'itahi e fa'a'ite i te vāhi e 'aravihi ai 'oe e te vāhi e nehenehe ai 'oe e tupu ā.

19 mau faahiahia

Mau tapa'o veo, 'ārio e 'auro no te mau reni mahana tāmau, te mau taime tano roa, te mau fāito faufa'a e te tāmatara'a i te mau pupu ato'a.

XP & te mau tuhaa

E noa'a te XP nā te pāhonora'a ti'a tāta'itahi; a a'e i te hitu ti'ara'a mai te Tupu 'Āpī e tae atu i te Aito o te Ao.

Ha'uti 'āmui

A ha'uti tāuiui e te hō'ē hoa i ni'a i te hō'ē mātini ho'ē i roto i te Ha'uti tāuiui, 'aore rā a ha'uti ora i ni'a i te natirara e toru ta'ata te rahira'a na roto i te Game Center.

Hi'opo'ara'a i te mau pāhonora'a

I muri a'e i te taime ha'uti tāta'itahi, a ho'i fa'ahou i ni'a i te mau uira'a ato'a e te pāhonora'a tano e tōna ha'amāramaramara'a.

Te mau tapao i tapao-maitai-hia

E tae mai te mau pāhonora'a ato'a e te hō'ē ha'amāramaramara'a i te reo ohie e e piti 'aore rā e toru ta'amura'a i te mau pū 'ite no tōna tumu parau.

Tō 'oe haerera'a i mua i ni'a i tā 'oe tauiha'a

E vaihohia te XP, te mau reni mahana tāmau e te mau manuïara'a i ni'a i tā 'oe niuniu. 'Aita e 'āfata e titauhia no te ha'uti.

A tufa i tā 'oe tai'ora'a

A fa'ariro i te hō'ē taime ha'uti i oti ei hō'ē 'api hoho'a no te tufa i tō 'oe mau hoa.

Te pae aivanaa i muri mai

A hi'opo'a i te mau tumu parau ato'a e te mau tā'atira'a e ha'aparare nei i te mau parau 'ite.

E ta'amu te 'api pāhonora'a tāta'itahi i te mau pū 'ite no tōna tumu parau, ia nehenehe ia 'oe e tai'o i te mau nūmera i te vāhi i noa'a mai ai. Teie i raro nei e va'u o te mau tā'atira'a tā te uiuira'a e ta'amu ra.

IPCC AR6

Te mau pupu ohipa I, II & III

Te Parau Fa'ati'a Hi'opo'ara'a Ono a te IPCC (2021–2023) te hi'opo'ara'a tumu no te 'ihi o te reva, te mau fa'ahope'ara'a e te fa'aitira'a. E ta'amu te uiuira'a i tāna Parau Fa'ati'a Ha'aputuputura'a e tāna mau pene no ni'a i te tere, te fa'a'apu e te fa'a'ohipara'a fenua, te mau fare e te mau pehu.

IPCC (2023). AR6 Synthesis Report: Climate Change 2023.

NASA Climate Change

Te mau tapao faufaa o te fenua

E pe'e te mau 'api a NASA no ni'a i te tauira'a o te reva i te CO₂, te ve'ave'a o te ao, te teitei o te miti e te pape pa'ari, nā roto i te mau fāitora'a nā te mau satelite e i ni'a i te fenua. E ta'amuhia te reira mai te mau uira'a no ni'a i te 'ihi o te reva.

NASA Science. "Climate Change". science.nasa.gov/climate-change.

International Energy Agency

Te mana, te mau tapao, te mau rave‘a

Ua ta'amuhia te mau 'api a te IEA no ni'a i te tere e te mau fare, e tāna 'ōpuara'a Net Zero by 2050, mai te mau uira'a no ni'a i te tere, te pūai i te fare e te mau 'ōpuara'a.

IEA (2021). Net Zero by 2050: A Roadmap for the Global Energy Sector.

Our World in Data

Te mau tapao no te tauiaraa o te reva e te mana

Ua ta'amuhia te mau 'api a Our World in Data no ni'a i te tapa'o 'āvae o te mā'a e te tuura'a CO₂ e te mau mōhina fare hi'o mai te mau uira'a no ni'a i te mā'a e te tai'ora'a kārapona.

Ritchie, H., Roser, M. & Rosado, P. (2024). "CO₂ and Greenhouse Gas Emissions". OurWorldInData.org.

FAO

Te mau faanahoraa maa e te mau tapao

Ua ta'amuhia te 'ohipa a te Fa'anahonahora'a Mā'a e Fa'a'apu a te mau Hau 'Āmui no ni'a i te mau rāve'a mā'a e te taui o te reva mai te mau uira'a no ni'a i te mā'a.

FAO. "Climate change". fao.org/climate-change.

GHG Protocol

Te mau tapao no te mau fare

E ta'amuhia te Corporate Standard e te Scope 3 Standard a te GHG Protocol mai te mau uira'a no ni'a i te tukura'a a te mau 'ohipa tapiho'o e te tai'ora'a kārapona.

WRI/WBCSD (2015). The Greenhouse Gas Protocol: Corporate Standard (revised edition).

US EPA

Te mau pū tukura'a & te mau parau 'ite no te pehu

Ua ta'amuhia te mau 'api a te Pū Pāruru i te Ao Nātura nō Marite no ni'a i te mau pū o te tuura'a mōhina fare hi'o e te mau tauiha'a, te pehu e te fa'a'ohipa-fa'ahou-ra'a mai te mau uira'a no ni'a i te tere e te pehu.

US EPA. "Sources of Greenhouse Gas Emissions". epa.gov/ghgemissions.

NOAA Climate.gov

Te 'ihi o te reva, ha'amāramaramahia

E fa'ata'a te Climate.gov a te NOAA e ehia te ma'ue o te ve'ave'a o te ao e no te aha. Ua ta'amuhia mai te mau uira'a no ni'a i te 'ihi o te reva.

Lindsey, R. & Dahlman, L. "Climate Change: Global Temperature". NOAA Climate.gov.

Te tahi atu mau pū ta'amuhia, te mau Hau 'Āmui ïa, te UNFCCC, te ICVCM, ENERGY STAR e te OCDE.

Na roto i te mau tapao

Te tahi mau nūmera e ti'a ia 'itehia.

1.5°C
te tapao no te tauiaraa o te reva e te Paris Agreement e hinaaro e tapea i te vahi — te hoê tuhaa o te mahana e faatupu i te faahopearaa.
IPCC AR6 Synthesis Report, 2023
4.7 t
o te CO₂ no te ta'ata ho'ē i te matahiti nō roto mai i te mau mōrī fōsili e te mau 'ohipa ha'amaura'a tao'a: te fāito au o te ao i te matahiti 2024.
Global Carbon Project, nā roto i Our World in Data
1/3
o te mau tukura'a gaz ha'amahana o te ao nei nō roto mai i te mau fa'anahora'a mā'a, mai te fa'a'ohipara'a fenua e te fa'a'apu e tae atu i te tāpo'ira'a e te pehu.
Crippa et al. (2021), Nature Food
23%
o te mau tukura'a CO₂ o te ao nei e tū'ati i te pūai, nō roto mai i te tere i te matahiti 2019.
IPCC AR6 Pupu 'Ohipa III, Pene 10 (2022)
E nafea te reira e rave ai

E toru tapo‘iraa no te peu no te tauiaraa o te reva i te mau mahana atoa.

1

Ha'apo i te fa'anahora'a, mā'iti i te hō'ē pupu

A pāoti mai ia Carbon Footprint Quiz i te App Store, a mā'iti i te hō'ē fa'anahora'a ā-'āva'e 'aore rā ā-matahiti, i muri iho i te pupu Ta'ata pa'ari, 'Utuāfare 'aore rā Tamari'i.

2

A faaoaoa i te Daily Challenge

E hitu uiuiraa, ~3 minuti. Te hoê faanahoraa no te taata atoa, no reira e nehenehe oe e faaau i te mau hoa.

3

A hamanihia ta oe faanahoraa

A ho'i mai i te mahana i muri iho no te fa'aroa i tā 'oe reni mahana tāmau, no te noa'a te XP e no te iriti i te mau manuïara'a.

Iritihia i te mau vahi atoa

Tē vai nei teie tahua natirara i roto e 120 reo, e tae noa atu i te rahira'a o te mau reo fenua e te mau reo iti.

A mā'iti i te hō'ē reo i raro nei no te tai'o i teie 'api i roto i taua reo ra. Tei roto e 123 reo te mau tāpura e te mau pitopito o te fa'anahora'a; tei te reo Peretāne te mau uira'a e tā rātou fa'ata'ara'a.

English
English
Español
Spanish
简体中文
Chinese (Simplified)
繁體中文
Chinese (Traditional)
हिन्दी
Hindi
العربية
Arabic
Français
French
Português (BR)
Portuguese (Brazil)
Português
Portuguese (Portugal)
Русский
Russian
日本語
Japanese
Deutsch
German
한국어
Korean
Italiano
Italian
Türkçe
Turkish
Tiếng Việt
Vietnamese
Polski
Polish
Українська
Ukrainian
Nederlands
Dutch
Bahasa Indonesia
Indonesian
ไทย
Thai
Bahasa Melayu
Malay
Svenska
Swedish
Dansk
Danish
Suomi
Finnish
Norsk
Norwegian
Norsk bokmål
Norwegian Bokmål
Nynorsk
Norwegian Nynorsk
Čeština
Czech
Slovenčina
Slovak
Română
Romanian
Magyar
Hungarian
Ελληνικά
Greek
עברית
Hebrew
Hrvatski
Croatian
Български
Bulgarian
Српски
Serbian
Bosanski
Bosnian
Македонски
Macedonian
Slovenščina
Slovenian
Shqip
Albanian
Lietuvių
Lithuanian
Latviešu
Latvian
Eesti
Estonian
Malti
Maltese
Íslenska
Icelandic
Беларуская
Belarusian
English (US)
English (US)
English (UK)
English (UK)
English (AU)
English (Australia)
English (CA)
English (Canada)
Español (España)
Spanish (Spain)
Español (México)
Spanish (Mexico)
Français
French (France)
Français (Canada)
French (Canada)
Deutsch
German (Germany)
Nederlands
Dutch (Netherlands)
Català
Catalan
Català
Catalan (Spain)
Euskara
Basque
Euskara
Basque (Spain)
Galego
Galician
Asturianu
Asturian
Aragonés
Aragonese
Occitan
Occitan
Brezhoneg
Breton
Brezhoneg
Breton (France)
Corsu
Corsican
Corsu
Corsican (France)
Gaeilge
Irish
Gàidhlig
Scottish Gaelic
Cymraeg
Welsh
Kernewek
Cornish
Gaelg
Manx
Lëtzebuergesch
Luxembourgish
Frysk
Western Frisian
Plattdüütsch
Low German
Schwiizerdütsch
Swiss German
Alemannisch
Alemannic
Rumantsch
Romansh
Hornjoserbsce
Upper Sorbian
Dolnoserbski
Lower Sorbian
Kaszëbsczi
Kashubian
Ślōnski
Silesian
Русиньскый
Rusyn
ייִדיש
Yiddish
Ladino
Ladino
Føroyskt
Faroese
Davvisámegiella
Northern Sami
Åarjelsaemien
Southern Sami
Julevsámegiella
Lule Sami
Sicilianu
Sicilian
Napulitano
Neapolitan
Vèneto
Venetian
Lombard
Lombard
Piemontèis
Piedmontese
Ligure
Ligurian
Furlan
Friulian
Sardu
Sardinian
Sardu
Sardinian (Italy)
Ladin
Ladin
Akan
Akan
Eʋegbe
Ewe
Yorùbá
Yoruba
Igbo
Igbo
Fulfulde
Fula
Wolof
Wolof
Luganda
Ganda
Ikinyarwanda
Kinyarwanda
Taqbaylit
Kabyle
Tašlḥiyt
Tachelhit
Tamaziɣt
Central Atlas Tamazight
Runa Simi
Quechua
Aymar aru
Aymara
Avañe'ẽ
Guarani
ʻŌlelo Hawaiʻi
Hawaiian
Te Reo Māori
Māori
Gagana Sāmoa
Samoan
Lea fakatonga
Tongan
Reo Tahiti
Tahitian
Te mau uiuiraa matauhia

Te mau uiuiraa matauhia.

E hia te ho'o o te Carbon Footprint Quiz?
E fa'auru'ara'a ā-'āva'e 'aore rā ā-matahiti te 'ōti'a ato'a, 'aita e tāmatara'a tāmoni 'ore. E fa'a'itehia te moni no tō 'oe fenua i roto i te fa'anahora'a hou 'oe e ha'apāpū ai, e e fa'a'āpīhia te fa'auru'ara'a e tae noa atu i tō 'oe fa'a'orera'a i roto i te mau fa'anahora'a o tā 'oe Fa'aotira'a Apple.
E fa'anahora'a ta'a 'ē ānei te Carbon Footprint Quiz?
'E. E fa'anahora'a ta'a 'ē te Carbon Footprint Quiz no te iPhone e te iPad, i ni'a i te App Store. 'Aita ia e tuha'a fa'ahou nō Decarbonr.
Nohea mai te mau uiuiraa?
E 13 tumu parau tā te mau uira'a e fa'ati'a ra, mai te mā'a e te tere e tae atu i te 'ihi o te reva. I muri a'e i te mau pāhonora'a ato'a, e fa'a'ite te uiuira'a i te hō'ē ha'amāramaramara'a poto e te mau ta'amura'a i te mau pū 'ite nō te mau tā'atira'a rarahi no taua tumu parau ra, mai te IPCC, NASA, te IEA, te FAO, Our World in Data, te GHG Protocol e te US EPA.
E rave anei Carbon Footprint Quiz i ta‘u mau tapao?
'Aita teie tahua natirara e tu'u nei i te mau cookie e 'aita e fa'a'ohipa nei i te mau rāve'a hi'opo'ara'a 'aore rā pe'era'a poro'ira'a ho'o. 'Aita tā te fa'anahora'a e fa'aotira'a, e poro'ira'a ho'o 'aore rā e pe'era'a: e vaihohia tō 'oe haerera'a i mua i ni'a i tā 'oe iPhone 'aore rā iPad. E mā'itira'a ana'e te mau ha'uti i ni'a i te natirara e e na roto ratou i te Game Center a Apple. Tei carbonfootprintquiz.com/privacy te ture huna.
I roto i te aha mau reo?
Tei roto e 120 reo teie tahua natirara. Tei roto e 123 reo te mau tāpura e te mau pitopito o te fa'anahora'a; tei te reo Peretāne te 3600 uira'a e tā rātou fa'ata'ara'a.
Eaha te taa-raa i rotopu i te toru faanahoraa?
E fa'a'ohipa te Tamari'i e te 'Utuāfare i te hō'ē reo ohie a'e, te mau ha'amāramaramara'a poto a'e e te mau hi'ora'a mātauhia. E haere hohonu a'e te Ta'ata pa'ari i roto i te mau 'ōpuara'a a te hau, te tai'ora'a kārapona e te fāitora'a i te maita'i e te 'ino o te mau mā'itira'a.
E nehenehe anei ta‘u piha haapiiraa / ta‘u ohipa e faaohipa i te reira?
E fāri'ihia te fa'a'ohipara'a i roto i te piha ha'api'ira'a e i roto i te mau pupu. Nā roto i te Ha'uti tāuiui, e tāuiui na ta'ata ha'uti e piti i ni'a i te niuniu ho'ē. A pāpa'i mai i hello@carbonfootprintquiz.com e e tauturu mātou ia 'oe ia ha'amata.

A ha'uti i te Faanahoraa i te mahana o teie mahana.

Carbon Footprint Quiz no te iPhone e te iPad. E titauhia te iOS 17.0 'aore rā i muri mai.

QR code e iriti ia Carbon Footprint Quiz i ni'a i te App Store

Tei ni'a ānei 'oe i te hō'ē roro uira? A hi'opo'a i te code nā roto i te pata hoho'a o tā 'oe iPhone no te iriti ia Carbon Footprint Quiz i ni'a i te App Store.